01 Co to jest inwentaryzacja powykonawcza?
Geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza to pomiar geodezyjny wykonywany po zakończeniu robót budowlanych, który dokumentuje rzeczywiste położenie, wymiary i rzędne wysokościowe wzniesionych obiektów budowlanych oraz sieci uzbrojenia terenu. Jest to opracowanie kartograficzne rejestrujące stan terenu po inwestycji — różniący się niekiedy od projektu budowlanego wskutek zmian wykonawczych.
Inwentaryzację wykonuje geodeta z uprawnieniami zawodowymi w zakresie geodezyjnych pomiarów sytuacyjno-wysokościowych, realizacyjnych i inwentaryzacyjnych (zakres nr 1) lub geodezyjnej obsługi inwestycji (zakres nr 4). Celem pomiaru jest aktualizacja państwowego zasobu geodezyjnego — mapa zasadnicza musi odzwierciedlać aktualny stan zagospodarowania terenu, w tym każdy nowo wzniesiony budynek.
Wynikiem pracy geodety jest operat inwentaryzacji powykonawczej przyjmowany do PODGiK. Geodeta sporządza mapę inwentaryzacyjną, szkice polowe oraz obliczenia, które po pozytywnej weryfikacji trafiają do bazy danych ewidencji obiektów budowlanych. Aktualna mapa zasadnicza jest następnie podstawą do dalszych prac projektowych na tym terenie.
- Pomiar rzeczywistego położenia wybudowanego obiektu
- Aktualizacja mapy zasadniczej i ewidencji obiektów
- Operat przyjmowany do PODGiK z klauzulą urzędową
- Wymagana dla każdego obiektu wymagającego pozwolenia na budowę
02 Kiedy inwentaryzacja jest obowiązkowa?
Obowiązek geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej wynika z art. 57 ustawy Prawo budowlane. Do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwestor zobowiązany jest dołączyć mapę z inwentaryzacji powykonawczej sporządzoną przez uprawnionego geodetę. Bez tego dokumentu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) nie może przeprowadzić odbioru obiektu.
Inwentaryzacja jest wymagana dla wszystkich obiektów wzniesionych na podstawie pozwolenia na budowę, w tym: budynków mieszkalnych jednorodzinnych, wielorodzinnych, obiektów usługowych, hal produkcyjnych, garaży wolnostojących, a także budowli takich jak sieci wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, elektroenergetyczne i telekomunikacyjne, jeśli wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.
W trakcie budowy geodeta wykonuje również cząstkowe inwentaryzacje powykonawcze — tzw. inwentaryzacje robót zanikających. Dotyczy to szczególnie sieci uzbrojenia podziemnego, które po zasypaniu nie są widoczne z powierzchni terenu. Przepisy wprost zobowiązują wykonawcę do zapewnienia pomiaru geodezyjnego przed zasypaniem przewodów i instalacji podziemnych.
Ważne: Inwentaryzację sieci podziemnych należy wykonać przed zasypaniem wykopów. Po zakryciu instalacji pomiar jest niemożliwy bez użycia specjalistycznego sprzętu lokalizacyjnego, co znacznie podraża opracowanie i może nie dać wystarczającej dokładności.
03 Co zawiera operat powykonawczy?
Operat geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej składa się z kilku warstw dokumentacji. Część obliczeniową tworzą: dziennik obserwacji GNSS lub tachymetru, obliczenia współrzędnych punktów szczegółowych oraz porównanie z rzędnymi projektowymi. Część kartograficzna obejmuje mapę inwentaryzacyjną w układzie PL-2000 oraz szkice polowe z numeracją punktów pomiarowych.
Na mapie musi znaleźć się m.in.: obrys budynku z jego powierzchnią zabudowy, rzędne posadowienia (wysokość ±0,00 budynku w stosunku do poziomu terenu i terenu wokół), przebieg przyłączy mediów wraz ze studniami rewizyjnymi, zjazdy z drogi publicznej, ogrodzenia trwałe oraz ukształtowanie terenu po robotach ziemnych. Dla obiektów przemysłowych dodaje się dokumentację fundamentów i urządzeń technologicznych.
Geodeta dołącza do operatu wykaz zmian danych ewidencyjnych, który trafia do wydziału ewidencji gruntów i budynków starostwa. Na jego podstawie budynek zostaje ujawniony w ewidencji budynków z prawidłowymi atrybutami: funkcją, liczbą kondygnacji, rokiem wybudowania i powierzchnią zabudowy. Aktualizacja ewidencji jest punktem wyjścia do późniejszego ujawnienia budynku w księdze wieczystej.
04 Ile trwa geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza?
Czas realizacji inwentaryzacji powykonawczej zależy od wielkości i złożoności obiektu. Dla standardowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego pomiar terenowy trwa jeden dzień roboczy, opracowanie kameralne i sporządzenie mapy inwentaryzacyjnej zajmuje kolejne dwa do trzech dni, a oczekiwanie na przyjęcie operatu przez PODGiK — od pięciu do dziesięciu dni roboczych w zależności od powiatu.
Łączny czas od zlecenia do uzyskania klauzulowanej mapy wynosi typowo od dwóch do czterech tygodni. W przypadku obiektów o dużej powierzchni, skomplikowanej bryle lub rozbudowanej sieci uzbrojenia czas pomiaru terenowego może wydłużyć się do kilku dni, co odpowiednio przesuwa termin gotowości całego operatu.
Istotne jest zaplanowanie inwentaryzacji z wyprzedzeniem względem planowanego odbioru budynku przez PINB. Inwestor, który składa zawiadomienie o zakończeniu budowy (lub wniosek o pozwolenie na użytkowanie) bez mapy inwentaryzacyjnej, naraża się na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych i opóźnienie odbioru. Warto zlecić pomiar geodecie niezwłocznie po zakończeniu robót zewnętrznych — zanim zostaną ułożone nawierzchnie utwardzone i elementy małej architektury.